Gunningscriteria en weging
Gunningscriteria en hun weging bepalen hoe een aanbestedende dienst inschrijvingen rangschikt: prijs, kwaliteit, levertijd, duurzaamheid. Zo benut u ze.
Belangrijkste markt: Nederland
Bijgewerkt op 5 september 2026
Gunningscriteria zijn de punten waarop een aanbestedende dienst inschrijvingen vergelijkt om de economisch meest voordelige inschrijving te kiezen. De weging is het gewicht van elk criterium, uitgedrukt in procenten of punten, en bepaalt hoe zwaar het meetelt in de eindrangschikking.
Hoe het werkt
De Aanbestedingswet 2012 eist dat de criteria verband houden met het voorwerp van de opdracht, objectief en nauwkeurig zijn en vooraf bekend worden gemaakt in de aankondiging of de inschrijvingsleidraad.
De hoofdregel is streng: sinds 1 juli 2016 is de economisch meest voordelige inschrijving de overkoepelende term, en binnen die term is de beste prijs-kwaliteitverhouding (BPKV) het standaardcriterium. Gunnen op laagste prijs of laagste kosten mag alleen als de aanbestedende dienst die keuze motiveert in de aanbestedingsstukken (artikel 2.114 Aanbestedingswet 2012, geverifieerd 2026-09-05). In de praktijk ziet u dus bijna altijd een mix: prijs, kwaliteit van de aanpak, levertijd, duurzaamheid, sociale return, service en innovatie. In België geldt onder de wet van 17 juni 2016 een vergelijkbaar stelsel, maar mag daar vaker op prijs alleen worden gegund.
Ook subcriteria die het cijfer beïnvloeden, moeten vooraf bekend zijn. De rekenmethode hoeft niet altijd te worden gepubliceerd, maar mag de aangekondigde weging niet uithollen: een prijsformule die alle inschrijvingen bijna hetzelfde cijfer geeft, maakt een prijscriterium van 60 % betekenisloos.
Elke inschrijving krijgt per criterium een score, die wordt gewogen en opgeteld. De hoogste totaalscore wint. Afgewezen inschrijvers hebben recht op de scores en de motivering van hun eigen inschrijving en van de winnaar.
Wat dit betekent voor uw bedrijf
De weging vertelt u waar uw inspanning naartoe moet. Een prijscriterium van 70 % vraagt om een scherpe calculatie; een kwaliteitsdeel van 60 % vraagt om een doortimmerd plan van aanpak. Een duurzaamheidscriterium van 10 % kan het verschil maken tussen twee dicht bij elkaar liggende inschrijvingen.
Lees de subcriteria en volg dezelfde volgorde in uw antwoord. Elke bewering moet onderbouwd zijn, want de beoordelaar zoekt bewijs. Kijk voor de prijs welke formule de opdrachtgever gebruikt, vaak evenredig aan de laagste inschrijving: dan weet u hoeveel punten elk procent afwijking u kost.
Vraag na de gunning altijd uw gedetailleerde scores op. Dat is de beste leerschool voor uw volgende inschrijving.
Voorbeeld
Een gemeente in Gelderland besteedt de maaltijdbezorging aan huis aan, geraamd op 200 000 € over drie jaar. Criteria: prijs 40 %, kwaliteit van de maaltijden en organisatie 40 %, duurzaamheid 20 % (verpakking, voertuigen). Een lokaal mkb-bedrijf zit 6 % boven de laagste prijs, maar scoort het hoogst op kwaliteit dankzij een keuken in de buurt en een elektrische bezorgroute. Op de gewogen totaalscore eindigt het als eerste.
Veelgestelde vragen
Is prijs altijd het belangrijkste criterium?
Nee. Prijs telt altijd mee, maar het gewicht verschilt sterk. Bij kennisintensieve diensten weegt kwaliteit meestal zwaarder.
Mag de opdrachtgever de criteria tijdens de procedure wijzigen?
Alleen via een nota van inlichtingen of rectificatie vóór de sluitingsdatum, met voldoende extra tijd. Wijzigen na opening van de inschrijvingen mag niet.
Kan ik een beoordeling aanvechten die mij onjuist lijkt?
Vraag eerst de motivering op. Wijkt de rekenmethode af van de aangekondigde weging of is een niet-aangekondigd criterium gebruikt, dan kunt u binnen de opschortende termijn een kort geding aanspannen.