Κατώτατα όρια δημοσίων συμβάσεων

Τα κατώτατα όρια είναι τα ποσά, χωρίς ΦΠΑ, από τα οποία και πάνω μια αναθέτουσα αρχή οφείλει να εφαρμόσει αυστηρότερους κανόνες δημοσιότητας και ανταγωνισμού. Όσο μεγαλύτερη η εκτιμώμενη αξία της ανάγκης, τόσο πιο τυπική η διαδικασία: απευθείας ανάθεση, διαδικασία κάτω των ορίων, διαδικασία άνω των ορίων.

Πώς λειτουργεί

Συνυπάρχουν δύο σειρές ορίων. Τα ευρωπαϊκά όρια καθορίζονται από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή κάθε δύο έτη και ορίζουν τη μετάβαση στις διαδικασίες άνω των ορίων, με δημοσίευση στην Επίσημη Εφημερίδα της ΕΕ. Τα εθνικά όρια ορίζονται από τον ν. 4412/2016 και οργανώνουν τις διαδικασίες κάτω από τα ποσά αυτά.

Ευρωπαϊκά όρια, από 1η Ιανουαρίου 2026 έως 31 Δεκεμβρίου 2027

Τα όρια αυτά είναι περίπου 2 έως 2,5 % χαμηλότερα από εκείνα του 2024-2025 (143.000, 221.000, 443.000 και 5.538.000 €). Η επόμενη αναθεώρηση θα γίνει την 1η Ιανουαρίου 2028. Τα ίδια όρια ισχύουν και στην Κύπρο.

Εθνικά όρια στην Ελλάδα το 2026

Τα ποσά αυτά προκύπτουν από τα άρθρα 36, 38 και 118 του ν. 4412/2016 (verified 2026-09-05). Κάτω από τα 30.000 € η αναθέτουσα αρχή αναθέτει απευθείας, χωρίς διαγωνισμό, αλλά δημοσιεύει την απόφαση ανάθεσης στο ΚΗΜΔΗΣ επί ποινή αυτοδίκαιης ακυρότητας της σύμβασης. Ο συνοπτικός διαγωνισμός καταργήθηκε και δεν υφίσταται πλέον ενδιάμεση κατηγορία.

Το ποσό που συγκρίνεται με το όριο είναι η συνολική εκτιμώμενη αξία της ανάγκης, για όλη τη διάρκεια της σύμβασης, μαζί με τις παρατάσεις και τα δικαιώματα προαίρεσης. Η τεχνητή κατάτμηση για να αποφευχθεί ένα όριο απαγορεύεται.

Τι σημαίνει για μια επιχείρηση

Τα όρια σας δείχνουν πού να ψάξετε και τι τυπικότητα να περιμένετε. Κάτω από 30.000 € οι αναθέσεις γίνονται απευθείας: μετράει περισσότερο η άμεση επαφή με τις υπηρεσίες παρά η παρακολούθηση προκηρύξεων, αν και οι αποφάσεις εμφανίζονται εκ των υστέρων στο ΚΗΜΔΗΣ και στη Διαύγεια. Πάνω από 30.000 € κάθε διαδικασία περνά από το ΕΣΗΔΗΣ και είναι ορατή. Πάνω από τα ευρωπαϊκά όρια οι διαδικασίες είναι πιο μακρές και βαριές, αλλά οι προκηρύξεις είναι ορατές και στο TED.

Για μια ΜμΕ, οι διαγωνισμοί κάτω των ευρωπαϊκών ορίων είναι συχνά το πιο προσιτό πεδίο: μικρότεροι φάκελοι, συντομότερες προθεσμίες, τοπικοί αγοραστές.

Παράδειγμα

Δήμος 8.000 κατοίκων θέλει να ανανεώσει τον εξοπλισμό της δημοτικής του βιβλιοθήκης. Η ανάγκη εκτιμάται σε 26.000 € χωρίς ΦΠΑ τον Μάιο του 2026: παραμένει κάτω από τα 30.000 € και ο δήμος αναθέτει απευθείας, με απόφαση που καταχωρίζεται στο ΚΗΜΔΗΣ και υπογραφή συμφωνητικού. Αν η ανάγκη έφτανε τα 60.000 €, θα απαιτούσε ανοικτό διαγωνισμό μέσω ΕΣΗΔΗΣ· αν έφτανε τα 216.000 €, θα δημοσιευόταν και στην Επίσημη Εφημερίδα της ΕΕ.

Συχνές ερωτήσεις

Τα όρια είναι με ή χωρίς ΦΠΑ;

Πάντα χωρίς ΦΠΑ. Η εκτιμώμενη αξία περιλαμβάνει όλες τις παρατάσεις και τα δικαιώματα προαίρεσης.

Μπορεί μια αρχή να κάνει περισσότερα από όσα επιβάλλει το όριο;

Ναι. Μπορεί να προκηρύξει ανοικτό διαγωνισμό αντί για απευθείας ανάθεση. Το όριο ορίζει ελάχιστο, όχι ανώτατο.

Τι ισχύει στην Κύπρο;

Τα ευρωπαϊκά όρια είναι τα ίδια. Τα εθνικά όρια και οι διαδικασίες κάτω από αυτά διαφέρουν και δημοσιεύονται στο eProcurement (www.eprocurement.gov.cy).

Σχετικοί όροι

• Διαδικασίες κάτω των ορίων
• Διαδικασίες άνω των ορίων
• ΚΗΜΔΗΣ
• Επίσημη Εφημερίδα της ΕΕ και TED
• Δημόσιες συμβάσεις

Το Scoutee παρακολουθεί τις προκηρύξεις σε όλα τα επίπεδα ορίων, από το ΚΗΜΔΗΣ έως το TED.